Maimawm(Spider)

Maimawm te hi pianphung danglam tak, ke pariat nei nungcha te an ni a. Khawvelah hian maimawm chi hrang hrang rawng in ang lo leh intiat lo an tam hle. Thil nung zir chiang tu te(taxonomists) chuan khawvelah maimawm chi 48200 chuang vel awm angin an chhut. Thlai hnah ei chi te, mahni chi pui ei chi te, thil nung dang ei chi te pawh an awm. A then phei chu tur chak tak neiin mihring tan pawh thihpui theih hial a ni. Savawm hial ei thei te pawh hmanlai hunah chuan an awm a ni awm e. An lian rem rem dawn hle a nih chu. An ril hi te viau mah se khauh tak leh nghet tak mai a ni a. An awmna tur hmun an siam hian anmahni pianphung angina an siam tlangpui thin. An rilzam te hi tuiril chikhat fei tak si niin thliin a chhem hian an in sak chu a nghet tawlh tawlh a ni. An rauhsan tawh in te chu maimawm dang ten an ril siam leh nan an ei thin.

Pathian thilsiam danglam tak leh mak tak mai hi hringfa ten an zirchiang a, khawvel lemchan hlawhtling ber zinga mi ‘Spider Man’ pawh khawvel a dengchhuak hneh hle a nih kha maw. Scientists te pawn thil siam tam tak zingah an chanchin hi zirchianna nei nasa tawh hle mah se an la zir zo thei lo chu a nih hi. Pathian pek pian finna hmangin in ropui leh mak tak hmun tinah an sa thleh thluah a, engineer an va ni chiang tak em. Thil nun zinga dangdai an nihna chu Bible pawn a hmaih hauh lo. Bible-ah hian Maimawm thumal hi hmunhnihah, Zawlnei Isaia leh Joba bu-ah te hian kan hmu a ni. Bibel-ah pawh tarlan a nih thu kan han zep tel mai mai a nih hi,a theology zawng chuan kan kalpui lo ang.

Isua chanchin behchhana thuziah hi a tam tih chu kan hre vek tawh turah ngai I la, chung zinga Lehkhabu pakhatin a tarlan danin Maimawm hian Isua nunna a chhanhim tih a sawi. Lal Heroda’n naupang kum thum hnuailam tihlum vek tura thu a pek khan Josefa leh mari te chuan Nausen Isua Egypt(Aigupta) ramah an tlan pui a nih kha. Heroda sipai ten an umzui zel avangin puk pakhata biruk tuma an luh chiah khan maimawm pakhatin puk luhna kawngah a ril a lo zam nghal a. Maimawm in a awm takah chuan mihring an awm lo turah ngaiin Sipai ten puk lut lovin an kir leh ta a ni. Ni e, mihring lut chu awm se maimawm ril zam kha a chhe ngei ang. Pathian hian a mi te chhanhim tur chuan rannu te reuh te pawh hmanruaah a hmang thiamzia kan hmu thei a ni. Maimawm pakhat vangin khawvel chhandam hna chu thawh chhunzawm theih a lo ni ta.

Khawvela thilsiam zawng zawng hi Pathianin tha a tih leh mawi a tih em em te an ni vek a, an mawina leh hlutna hi mihring ten kan hrechhuak seng lo mai mai a lo ni. Khawvel mithiam te leh zir mi te chuan an tangkaina leh hlutna an hmuhchhuah belh zel a, hmuhchhuah loh pawh a tam hle ang. Maimawm te hian hmun nuam leh thianghlimah chauh an ril an zam lova a remchangna hmun zelah an awmna tur an siam thin. Keini pawh hian chu chu ka thiam/neih hunah ka ti/thawk ang ti mai lovin tunah hian ti nghal I la, he rannun ang hian riltamin kan thi lo ang. Midang te hnena kutdawh pawh a ngai lo ang. ‘Hlawhtlingna I hmuh theih nan hun tha leh ni tha nghak kher lovin tunah tan nghal rawh’.

Maimawm in sak lai kan hmu tawh ngei ang a, in lian tak an sak theih nan ril tamtak an tihchhuah a ngai a. Ril tam tak awmzia nei taka in kaw-kalh tur chuan ril pakhat atang an tan thin. Ka hah tawh e mai kan chawl rih ang e an ti miah lo. An tihtur chu taima takin an thawk mial mial mai a ni. Chu an thawhrimna rah chu an dam khawchhuah theih nana ei tur petu an ni. ‘I chakna thahrui kha sang taka vawrh chhuah I in huam hma chuan hlawhtlinna tlangah lawn tum ve suh’.

Hahtaka an in sak chu virthli sual ten an tihchhiat sak a, mihring te pawn leinatna nei hauh lovin bawlhhlawh tiin kan thiah sak fo mai. An awmna thiah sak tu te an dem lova a thar an sa leh mai. An dikna chanvo an hmuh theih nan rorelna hmunah thubuai an thlen ve lo. An chunga khuanu rel chu lawm takin an pawm a. An hnathawh tur leh tih turah an chiang a, beidawng hauh lova an beih fan fanna hi an hlawhtlinna chu a ni kan ti lo thei lo ang. ‘I hringnunah hlawhchham chang nei mah la, naktuk I neih kha bul tan that nan hmang rawh’.

Conclusion

Maimawm chanchin tlangpui leh nausen Isua chanchina ziakmi ten an tarlan dan te, an nun atanga zir tur leh entawn tur kan neih te pawh kan thailang tawh a. Kan tarlan tak loh te chu chhiar tu te ngaihtuah chhunzawm tur atan kan dah ang. Bible chuan ‘Nang thatchhepa, fanghmir tih dante chhut la, fing rawh’ a ti a. Thil siam dang nun atang hian zirtur kan va ngah tak em. Hla siamtu pakhat chuan ‘Mihringte chauh lo chu zirtir an ngai lo’ a lo tih ang khan kan chhehvela rannun te hi in zir nan hmang I la, an ni chu pian finna neisa an ni a. Keini mihring te hian an hnen atanga finna lak chu kan tihtur a ni. Pathian hian nghaisa tur leh chawhmeh atan chauh a siam an ni lova kan fin belh zel theih nana a siam an ni tih hi I hre reng ang u. An tlin tawk leh an theih tawkin Pathian an chawimawi thin. Keini mihringte hi thil siam dangte enkawl tura thupek ni mah I la an hnen atang finna rophumruk haichhuah hi kan tih tur a lo ni reng mai.

Aw mihring ,maimawm tih dante hi zir la, fing rawh.

“Siamtu ropui, I kutchhuak mawizia
Ropuizia hi thu in kan hril seng lo’ng,
Hringfa te mawlna nun ata kan zalen nan
Thilsiam dang nunah I finna I dah.

Maimawm I thilsiam ropui
Khawvel thiamna pawn an hre seng lo,
I finna, I kutchhuak hian a hril
Tum zel nang e rophumruk haichhuah.”